Ga naar boven
Home / Beleidsbegroting / Programmaplan / Omgevingskwaliteit / Beleidsterrein 5B Openbaar water

Beleidsterrein 5B Openbaar water

Veranderende omstandigheden, zoals klimaatverandering en bodemdaling, vragen om een veranderende aanpak van de waterproblematiek. De maatregelen voor het waterbeheer hebben te maken met enerzijds het verminderen van wateroverlast door overvloedig hemelwater en anderzijds de verbetering van de waterkwaliteit van het oppervlaktewater en het bevaarbaar houden van de watergangen.

Het is onze ambitie om de beleving en het gebruik van water te verbeteren, door de recreatieve en natuurlijke waarde te versterken en het benutten en verbeteren van de hoge cultuurhistorische waarde van de watergangen in de stad. Samen met bewoners worden maatregelen genomen zoals aanleg van natuurvriendelijke oevers en de verbetering van recreatiemogelijkheden. In samenwerking met de regio wordt ernaar gestreefd om de waterrecreatiemogelijkheden (o.a. verbindingen, aanlegsteigers, toegankelijke oevers) in de regio en Leiden verder te verbeteren. Om het water aantrekkelijk te houden is beleid ontwikkeld voor alle verschillende belangen op het water: woonfunctie, bedrijvigheid (rederijen, horeca, terrassen, etc.), pleziervaart (vaste ligplaatsen en passanten) en evenementen.

Doelen en prestaties bij 5B Openbaar water

Doel

Prestatie

5B1 Waterkwantiteit op orde en verbeteren waterkwaliteit

5B1.1 Ontwikkelen beleid waterkwantiteit en waterkwaliteit

5B1.2 Beheren openbaar water en riolering

5B2 Recreatieve waarde water vergroten

5B2.1 Ontwikkelen beleid gebruik openbaar water

5B2.2 Exploiteren havens en waterwegen

5B2.3 Behandelen ligplaatsvergunningen

5B2.4 Handhaven gebruik openbaar water

5B1.1 Ontwikkelen beleid waterkwantiteit en waterkwaliteit
Het bestaande beleid uit de Samenwerkingsagenda Hoogheemraadschap van Rijnland - Gemeente Leiden 2014-2018, het Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) en het beleid en de regelgeving van het Hoogheemraadschap van Rijnland (De Keur) vormen de basis voor het beleid en de acties rondom waterkwantiteit en waterkwaliteit. Het vGRP zal opgaan in het Integraal Waterketenplan (IWKP, zie 5B1.2). In 2018 wordt in het kader van de in ontwikkeling zijnde omgevingsvisie Leiden en het vastgestelde Programma Duurzaamheid beleid ontwikkeld om de stad ook in 2040 bestand te laten zijn tegen de effecten van klimaatverandering, zoals hevigere regenbuien en hittestress. De analyse en beleid verkrijgen en ontwikkelen we met kennispartners uit Leiden (waaronder het Hoogheemraadschap van Rijnland), Nederland en Europa (INTERREG subsidie) in het SPONGE project. Hierin zijn drie pilotgebieden, het Noorderkwartier, Lakenplein en Stationsgebied uitgekozen om ervaring op te doen met klimaatadaptief inrichten. Er zal worden gewerkt aan een nieuwe samenwerkingsagenda met het Hoogheemraadschap van Rijnland voor de periode na 2018. Hierin zal onder meer de samenwerking rondom Klimaatadaptatie verder worden ingevuld, en vooral de ontwikkeling van beleid met betrekking tot innovatieve manieren van waterberging in stedelijk gebied.

5B1.2 Beheren openbaar water en riolering

Beheren Openbaar water

Het doel van regulier onderhouden van de gemeentelijke watergangen is het zorgdragen dat zowel de waterkwantiteit als de waterkwaliteit conform de “Legger” van het Waterschap geborgd is. De werkzaamheden worden conform de Flora en Faunawet verricht. De volgende activiteiten worden in 2018 verricht:

  • het mechanisch renoveren van de fontein in het Plantsoen;
  • het ‘vissen van bladafval';
  • het tweemaal per jaar verwijderen van drijfvuil (o.b.v. meldingen en preventief);
  • in de maanden september, oktober en november vind de jaarlijkse “Schouw Rijnland” plaats, hierbij wordt circa 110 km watergang geschoond van vegetatie;
  • het voortzetten van het “risico gestuurd vissen van bladafval”. Op basis van het zogenaamde schaduwmodel (bomen) wordt geprognosticeerd welke watergangen het meeste blad te verwerken krijgen en deze worden dan als eerste onderhouden.

Het in stand houden van een gemeentelijk rioolsysteem is een wettelijke zorgplicht met als hoofddoel het duurzaam beschermen van volksgezondheid en milieu. Dit algemene doel is vertaald naar het inzamelen van afval-, hemel en grondwater. De werkzaamheden zijn gericht op het beheer en onderhoud van alle openbare rioleringen, inspectieputten, kolken en schuiven en het bedienen en onderhouden van riool-, polder-, tunnel- en onderbemalingsgemalen conform het Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan 2014-2018. In 2018 wordt het IWKP(Integraal Water Keten Plan 2019-2023) als opvolging vGRP ter vaststelling aangeboden.
De volgende maatregelen worden in 2018 verricht: uitvoering rioolvervanging Tuinstadwijk Zuid; uitvoering rioolvervanging Gasthuis Noord; uitvoering levensduur verlengende maatregelen; reiniging en Inspectie circa 45km lengte aan riolering; renoveren van 11 gemalen.

Beheren Riolering

Het in stand houden van een gemeentelijk rioolsysteem is een wettelijke zorgplicht met als hoofddoel het duurzaam beschermen van volksgezondheid en milieu. Dit algemene doel is vertaald naar het inzamelen van afval-, hemel en grondwater. De werkzaamheden zijn gericht op het beheer en onderhoud van alle openbare rioleringen, inspectieputten, kolken en schuiven en het bedienen en onderhouden van riool-, polder-, tunnel- en onderbemalingsgemalen conform het Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan 2014-2018. In 2018 wordt het IWKP(Integraal Water Keten Plan 2019-2023) als opvolging vGRP ter vaststelling aangeboden.
De volgende maatregelen worden in 2018 verricht: uitvoering rioolvervanging Tuinstadwijk Zuid; uitvoering rioolvervanging Gasthuis Noord; uitvoering levensduur verlengende maatregelen; reiniging en Inspectie circa 45km lengte aan riolering; renoveren van 11 gemalen.

5B2.1 Ontwikkelen beleid gebruik openbaar water
In 2017 is een start gemaakt met beleid rondom de historische kwaliteit van het Leidse water. Hiertoe wordt in de eerste helft van 2018 het proces rond de Verordening Historische Havens afgerond en wordt deze verordening geïmplementeerd. Deze inspanning past in het landelijk themajaar Water waarvoor ook in Leiden de nodige inspanningen worden verricht zoals de in de zomer van 2018 geplande reünie van de Landelijke Vereniging tot Behoud van het Historisch Bedrijfsvaartuig (Sail Leiden). Ook worden de voorzieningen in de passantenhaven verbeterd. Een ander onderdeel is de mogelijke noodzaak van het treffen van verkeersmaatregelen om het soms zeer drukke verkeer op het water in goede banen te leiden, zoals ook de reeds in de in 2015 door de raad vastgestelde scenario-nota over bedrijfsvaartuigen (notitie Scenario’s met betrekking tot de versterking van de bedrijvigheid op het Leidse water RV 15.0047) genoemd. In de zomer van 2017 is gestart met tellingen om te kunnen bepalen hoe druk het op het water is en of er eventuele verkeersmaatregelen nodig zijn. Er is een telsysteem voor in ieder geval drie jaar aangelegd. In 2018 wordt een opdracht voorbereid om met woonboten en oevers aan de slag te gaan, omdat er begin 2018 gewijzigde landelijke regelgeving van kracht gaat rondom woonboten.

5B2.2 Exploiteren havens en waterwegen
In 2018 wordt in de Passantenhaven en de Charterhaven (langs de Zijlsingel) het jaarlijkse klein onderhoud uitgevoerd. Daarnaast vindt een nautisch evenement (Sail Leiden) plaats. Voor het overnachten in de haven int de gemeente havengelden. Daarnaast zorgt de gemeente in de havens voor een goed functionerende douche- en toiletvoorziening. Dit wordt gedaan conform de huidige milieukundige regelgeving, en impliceert o.a. de jaarlijkse controle op legionella.

5B2.3 Behandelen ligplaatsvergunningen
Nadat in 2107 de verordeningen bedrijfsvaartuigen en de nieuwe ligplaatsenplannen zijn vastgesteld worden de vergunningen op basis van deze verordening verleend. Ook zal in 2018 bepaald moeten worden hoe de gemeente Leiden omgaat met de verdeling van deze en andere zogenaamde ‘schaarse vergunningen’ in de toekomst. Uit jurisprudentie blijkt dat vergunningen die regelmatig geweigerd worden omdat er onvoldoende fysieke ruimte is niet langer voor onbepaalde tijd kunnen worden verleend. De verdeling van schaarse vergunningen dient transparant te worden vormgegeven. Dit geldt onder meer voor ligplaatsvergunningen, maar heeft ook betrekking op andere vergunningen, zoals evenementen- en marktvergunningen. In 2018 zal er op basis van input van de VNG een voorstel naar de raad komen waarin keuzes worden voorgelegd om met deze problematiek om te gaan.

5B2.4 Handhaven gebruik openbaar water
In 2018 continueren we de aanpak voor beperken van overlast op het water door nauwe samenwerking met de politie en andere partners op het water. De projectmatige samenwerking in het vaarseizoen 2017 geeft inhoud en richting aan verdere samenwerking in 2018. In 2017 is de campagne 'Vaar goed & Vaar veilig' voortgezet. De kern van de boodschap wordt ook voor het vaarseizoen 2018 ingezet, Leiden heeft dan als thema “Water”. Vijf BOA’s zijn geschoold om handhaving op het water professioneel uit te voeren. We blijven net als in 2017 bedrijfsvaart, reders en horecaondernemers langs het water betrekken bij de reductie van overlast op het water.

Effectindicatoren bij 5B Openbaar water

Effectindicator

Realisatie

Streefwaarden

Bron

2018

2019

2020

2021

Doel 5B2 Verbeteren waterkwaliteit

5B2.a Percentage inwoners dat het onderhoud van watergangen als 'uitstekend' of 'goed' beoordeelt

69% (2013)
66% (2015)

66% (2017)

-

66%

-

66%

Stads- en wijkenquête

Doel 5B3 Recreatieve waarde water vergroten

5B3.a Rapportcijfer door Leidenaren voor de recreatieve kwaliteit van groen en water in Leiden

6,6 (2013)
7,0 (2015)

7,1 (2017)

-

7,3

-

7,3

Stads- en wijkenquête

Een overzicht van realisatie- en streefwaarden van de indicatoren (ook uit vorige begrotingen) staat op LeideninCijfers.