Ga naar boven

Beleidsterrein 6C Wonen

De gemeenteraad heeft op 14 februari 2013 de nota Wonen 2020 'Leiden kijkt vooruit en pakt door' vastgesteld. Leiden is een aantrekkelijke woonstad. De meeste Leidenaren zijn erg tevreden over hun woning en woonomgeving. De gunstige ligging van Leiden in de Randstad, dichtbij Schiphol, Den Haag, Rotterdam en Amsterdam, onze mooie binnenstad, de aanwezigheid van een groot aantal (kennisintensieve) bedrijven en ons rijke cultureel aanbod betekenen dat een behoorlijk deel van de verwachte trek naar de Randstad in Leiden zal neer slaan. Samen met de huisvestingsbehoefte van statushouders (die iets gedaald is maar nog steeds fors vergeleken met de jaren voor de massale instroom van statushouders) en de stagnerende doorstroming (o.a. als gevolg van het Rijksbeleid waaronder het langer zelfstandig thuis wonen en de extramuralisering) betekent dit dat we met een behoorlijke toename in de vraag naar woningen rekening moeten houden de komende jaren. We worden namelijk steeds ouder terwijl tegelijkertijd de huishoudens kleiner worden

Deze groeiende vraag zien we ook terug in de provinciale prognose voor de woningbehoefte binnen Holland Rijnland die een toename van de vraag naar woningen tot 2030 toont van circa 30.000 t.o.v. de vorige behoefteraming uit 2013. Deze opgave sluit aan bij het vraagstuk dat ook in de omgevingsvisie (6A1.1) aan de orde komt: hoe realiseren we deze grote aantallen extra woningen in onze dichtbebouwde stad en regio? Het vinden van oplossingen voor deze opgave zal ook in 2019 de nodige aandacht vragen. Hierbij zoeken wij de samenwerking met de regio op. Het Leidse aandeel in de woonopgave bedraagt ongeveer 8.500 woningen tot 2030. Meer informatie over de regionale woonopgave en de verdeling daarvan over de verschillende gemeenten staat te lezen in de Regionale Woonagenda die Holland Rijnland in 2018 heeft vastgesteld. Net zoals het afgelopen jaar blijft ook in 2019 de realisatie van huisvesting voor statushouders en bijzondere doelgroepen, mensen (alle leeftijden) die uitstromen uit zorg en opvang (zoals daklozenopvang, Jeugdzorg, beschermd wonen, etc.) en (tijdelijk) begeleiding nodig hebben, een actueel thema.

In ons beleidsakkoord 2018-2020, “Samen maken we de stad” hebben wij aanpassing van beleid en handhaving van de ‘verkamering’ aangekondigd, te beginnen met een tijdelijke stop van de afgifte van vergunningen voor verkamering’’. De stop is inmiddels een feit. In 2019 werken wij aan een voorstel voor nieuwe regels. Wij betrekken daarbij de bewoners en de gemeenteraad. Met deze nieuwe regels willen wij de te grote overlast voor omwonenden verminderen. Dit nieuwe beleid is uiterlijk 1 juli 2019 vastgesteld.

Het beleidsakkoord vraagt eveneens om een verhoging van het percentage sociale huurwoningen bij nieuwbouw van 20% naar 30% over alle nieuwbouwprojecten en naar meer menging van sociale huurwoningen en vrije sectorhuurwoningen. Dit willen wij o.a. bereiken door corporaties én ontwikkelaars meer sociale huur te laten realiseren en door sociale huur meer te spreiden over de stad.

Hoewel grote delen van de huidige nota Wonen nog steeds relevant en actueel zijn, vragen o.a. de aangetrokken economie, de bijbehorende grotere vraag naar woningen, de duurzaamheidsambities en het nieuwe beleidsakkoord om een nieuw beleidskader voor ons woonbeleid. Het woonbeleid vormt uiteraard een integraal onderdeel van de Omgevingsvisie, maar we hebben een apart kader nodig voor de nieuwe prestatieafspraken met de woningcorporaties voor de periode 2020-2025 en voor de advisering bij nieuwbouwprojecten. Wij denken hierbij aan de opstelling van een compacte woonvisie voor de komende periode met daarin aandacht voor de volgende thema’s:

  • de beschikbaarheid en betaalbaarheid van woningen
  • duurzaamheid
  • transformatie
  • antwoorden voor de opgaven waarvoor de extramuralisering, de scheiding van wonen en zorg, de vergrijzing en de aandacht voor gezondheid en vitaliteit ons stellen.

Tot het zover is, blijft de nota Wonen en het Beleidsakkoord 2018-2022 het belangrijkste kader voor ons woonbeleid.

Doelen en prestaties bij 6C Wonen

Doel

Prestatie

6C1 Hogere kwaliteit en toename van de woningvoorraad

6C1.1 Nota Wonen

6C1.2 Prestatieafspraken met corporaties

6C1.3 Regionale woonvisie en woonruimteverdeling

6C1.4 (Laten) uitvoeren van projecten (inclusief studentenhuisvesting)

6C2 Opheffen illegale huisvesting

6C2.1 Toezien en handhaven op onrechtmatige bewoning

6C3 Beter leefklimaat in Leiden Noord

6C3.1 Kooiplein

6C3.2 Groenoordhallen e.o.

6C3.3 Oude Kooi

6C3.4 Programmasturing WOP Leiden Noord

Prestatie 6C1.1 Nota Wonen

De acties in de nota Wonen zijn gericht op het realiseren van de volgende drie hoofdopgaven:

  • Een betere balans tussen vraag naar en aanbod van woningen;
  • Versterking van de kwaliteit van de woning en leefomgeving;
  • Voldoende aanbod voor hen die niet op de particuliere markt terecht kunnen.

Dit doen we onder andere door :

1. Het afmaken (en zo nodig bijstellen) van lopende projecten zoals het Stationsgebied en wonen boven winkels (zie ook 6 C 1.4.).

2. Het verbeteren van de kwaliteit van de woningvoorraad en leefomgeving (zie diverse projecten onder 6C 1.4) Zie onder andere beter leefklimaat Leiden Noord.

3. Het (laten) realiseren van huisvesting voor Nederlandse en internationale studenten, afgestudeerden/PhD's, postdoc's , etc.

Het terugdringen van het tekort aan studentenhuisvesting, de huisvesting van buitenlandse studenten, vervolghuisvesting voor net-afgestudeerden in Leiden en short stay voorzieningen zijn belangrijk voor Leiden Kennisstad. In de samenwerkingsovereenkomst van Universiteit Leiden, Hogeschool Leiden, LUMC en gemeente Leiden is afgesproken het aantal studentenkamers met 2700 uit te breiden. Hoewel de jaarlijkse monitor Studentenhuisvesting een licht dalend effect van het sociaal leenstelsel op de binnenlandse vraag naar studenten woningen laat zien, stijgt de totale vraag naar studenten woningen nog steeds. Dit is grotendeels het gevolg van de groei aan buitenlandse studenten. Overigens is het de verwachting dat het effect van het leenstelsel op de vraag de komende periode zal afnemen. Vraag en aanbod van studentenhuisvesting worden jaarlijks gemonitord via de monitor Studentenhuisvesting.

4. Anticiperen op vergrijzing en extramuralisering van de zorg (zie hiervoor ook programma 9).

De komende decennia neemt het aantal ouderen toe als gevolg van (autonome) demografische ontwikkelingen. Door nieuw overheidsbeleid blijven deze ouderen, ook als zij zorg nodig hebben, zo lang mogelijk zelfstandig wonen. Dit geldt ook voor mensen (alle leeftijden) die uitstromen uit zorg en opvang (zoals daklozenopvang, Jeugdzorg, beschermd wonen, etc.) en begeleiding nodig hebben. De statushouders vormen een derde groep die speciale aandacht vraagt. Bovengenoemde drie groepen hebben gemeen dat zij niet alleen huisvesting nodig hebben maar een geïntegreerd aanbod aan wonen, zorg, welzijn en dagbesteding om te kunnen participeren. Wij willen zorgen dat er voldoende woningen zijn, die in combinatie met aanvullende diensten en voorzieningen, zoals buurtwinkels en buurtrestaurants, de mensen die daar op aangewezen zijn, in staat stelt zelfstandig te wonen. Dit doen wij door in te zetten op doorstroming, op transformatie van bestaand vastgoed en op nieuwe woonvormen. Hierbij zoeken wij niet alleen de samenwerking op met corporaties, projectontwikkelaars, beleggers, aanbieders van zorg en welzijn en exploitanten van winkels, maar vooral ook met de inwoners. Faciliteren, stimuleren en ruimte geven aan experimenten zijn daarbij sleutelwoorden. Waar mogelijk willen wij zoveel mogelijk de doelgroepen zelf invulling laten geven aan de voorzieningen bijvoorbeeld via het exploiteren van buurtwinkels, groenvoorzieningen , etc.

Het VN verdrag rechten van de mens met een handicap is door Nederland in 2016 geratificeerd. In 2019 gaan we gemeentebreed verder met de implementatie van de nodig geachte maatregelen en acties. Zie programma 9 voor meer informatie.

5. Verduurzaming corporatiebezit.

De bestaande prestatieafspraken rond het verduurzamen van het corporatiebezit zullen in 2019 (verder) uitgevoerd worden. De gemeente is in gesprek met de Leidse corporaties om te komen tot nieuwe afspraken over klimaatbestendige nieuwbouw en renovatie bij alle projecten van woningcorporaties. Dit traject wordt afgestemd met de afspraken op het gebied van energietransitie. Doel is om tot concrete afspraken te komen in de prestatieafspraken 2019. Naast afspraken op bestuurlijk niveau willen partijen ook praktijkkennis op doen in concrete pilot cases.

6. Uitbreiding bestaande woningvoorraad: zowel sociaal (inclusief huisvesting bijzondere doelgroepen) als vrije markt (en zowel huur als koop).

Dit doen wij door middel van:

  • Acquisitie: om mogelijke nieuwe woningbouwlocaties onder de aandacht te brengen en om partijen te verleiden in Leiden te investeren in (sociale) huur- en koopwoningen hebben wij de zogenaamde Kansenkaart en de site www.investereninLeiden.nl ontwikkeld. Daarnaast nemen wij jaarlijks deel aan de Provada (vastgoedbeurs).
  • Transformatie.
  • Herontwikkeling.

7. Faciliteren samenwerking met alle partijen die iets betekenen voor de Leidse woningmarkt.

Samenwerking met en tussen alle partijen die met het wonen en de woonomgeving te maken hebben zien we net als voorgaande jaren als een uiterst belangrijke voorwaarde om al onze opgaven te kunnen realiseren. Hierin blijven we dan ook investeren o.a. via het (mede) organiseren van woondebatten en in de samenwerking met het Rijnlands Architectuur Platform.

Verbonden partijen en overige partijen
Naast de woningcorporaties en de huurdersorganisaties zijn nog twee partijen actief die invloed van betekenis uitoefenen op het woonbeleid van de gemeente: de Stichting Universitaire Woonwijk Boerhaave en het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn). Boerhaave speelt een belangrijke rol in het huisvesten van promovendi en postdocs. Het bestuur is in 2018 gestart met fase 1 van de modernisering van zijn bezit aan de Boerhaavelaan. Deze modernisering zal zich over meerdere jaren uitstrekken. Het SVn verstrekt namens de gemeente stimuleringsleningen voor starterswoningen en duurzaamheids- en energiebesparende voorzieningen.

De Stichting Huisvesting Werkende Jongeren oefent eveneens invloed van betekenis uit op het woonbeleid, maar is geen ‘verbonden partij’ (de gemeente zit niet in het bestuur) en ook geen ‘toegelaten instelling’, en evenmin een ‘woningcorporatie. Het is een ‘Niet Winstbeogende Instelling (NWI)’.

Controle op Woning en Kamerbemiddelingsbureaus.
Tot slot willen we met de verordening op de woning en kamerbemiddeling 2014 meer grip krijgen op eventuele bemiddelingsbureaus die misbruik maken van de schaarste aan woonruimte.

Prestatie 6C1.2 Prestatieafspraken met corporaties

In 2019 werken we verder aan de uitvoering van de prestatieafspraken 2015 -2020 en starten we met de voorbereiding van de hierboven al aangekondigde nieuwe prestatieafspraken voor de periode 2020-2025. Ook in de nieuwe afspraken zullen omvang en betaalbaarheid van de sociale voorraad centraal staan, evenals studentenhuisvesting, wonen en zorg, de huisvesting van bijzondere doelgroepen en duurzaamheid. De afspraken bevatten in ieder geval ook de punten uit het beleidsakkoord 2018-2022 : 30% sociaal, toevoeging van een groot aantal woningen (tot 2030 ongeveer 8.500), het streven naar meer menging van sociaal en vrije sectorwoningen bij nieuwbouw en de duurzaamheidsambities. Daarnaast maken we afspraken over samenwerking, monitoring en evaluatie. De eerder genoemde woonvisie, een actualisering van de nota Wonen in compactere vorm, vormt het kader voor de nieuwe prestatieafspraken.

Prestatie 6C1.3 Regionale woonagenda en woonruimteverdeling
In 2019 gaan we door met de uitvoering van de in 2018 vastgestelde Regionale Woonagenda Holland Rijnland. De actielijnen uit het uitvoeringsprogramma zijn: monitoring en sturing van de woningbouwproductie, actualisering van de woningbehoefteraming en de bevolkingsprognose (samen met de provincie), ontwikkeling van instrumenten voor de realisatie van een duurzaam aandeel goedkope woningen en van een toekomstgericht woonzorgaanbod.

We versterken de regionale afstemming van de woningbouwprogrammering door meer te kijken naar de kwalitatieve opgave en deze met de (sub)regio’s af te stemmen. De Leidse inbreng volgt uit de woningbouwprogrammering die we in het kader van de Verstedelijkingsopgave en Omgevingsvisie opstellen. De in 2018 gestarte actualisatie van de regionale Huisvestingsverordening wordt vóór 1 juli 2019 – vier jaar na vaststelling - door Holland Rijnland vastgesteld. De regionale Huisvestingsverordening regelt de verdeling van de sociale huurwoningen, van woonwagenstandplaatsen en toewijzing van woningen voor bijzondere doelgroepen.

Prestatie 6C1.4 (Laten) uitvoeren van projecten (inclusief studentenhuisvesting)
Bij deze prestatie noemen we de belangrijkste projecten waaraan in 2019 in de stad wordt gewerkt. Het betreft hierbij projecten waarbij een onderscheid te maken is in de verantwoordelijkheid voor enerzijds marktpartijen en anderzijds de gemeente. De projecten die door marktpartijen worden ontwikkeld en uitgevoerd hebben als belangrijk doel om in de behoefte aan nieuwe woningen voor Leiden te voldoen. De gemeente vervult hierbij een kaderstellende, vergunningverlenende en ondersteunende rol vanuit de ruimtelijke ontwikkeling en wetgeving en stuurt hierbij op participatie en een duurzame aanpak. De integrale verantwoordelijkheid voor deze projecten ligt echter primair bij derden. Projecten waarbij de gemeente verantwoordelijk is hebben vaak een breder doel dan alleen de vergroting van de woningvoorraad. Hierbij kan gedacht worden aan het (gecombineerd) realiseren van sociaal culturele voorzieningen, het realiseren van goede bereikbaarheid en parkeervoorzieningen, het verbeteren van de stedenbouwkundige kwaliteit van de binnenstad en andere gebiedsdelen e.d. Bij dergelijke projecten heeft de gemeente als opdrachtgever een sturende rol en is voor het proces verantwoordelijk.

Bij de hierna te noemen 17 verschillende projecten is de verantwoordelijkheid overwegend als volgt :

Markt

Gemeente

Ananasweg

Big Boss/Maredijk

Haagse Schouwweg 16

Herontwikkeling 50 KV station

Lammenschansdriehoek

LEAD

Oude Rijnlocatie

Paardenwei

Rijndijk/hoek Haagsche Schouwweg

Turkoois

Van Vollenhovenkade

Vastgoed Energiepark & Scheltemacomplex (Watergasfabriek)

Dieperhout

Haagwegkwartier-west

Nieuweroord

Onderzoek nieuwbouw universiteit Leiden

Uitvoeringsprogramma Zeeheldenbuurt

Per project volgt hierna een toelichting:

Ananasweg
Naar verwachting zal de gefaseerde bouw van de nieuwbouw aan de Ananasweg/Lammenschansweg van ca. 374 appartementen, na besluitvorming, in de loop van 2019 starten.

Big Boss / Maredijk
Project Big Boss omvat circa 392 studentenwoningen waarvan in 2018 de ruimtelijke procedure doorlopen gaat worden en er daarna met de bouw kan worden begonnen. De ontwikkelaar heeft op 10 oktober 2017 een eerste fase omgevingsvergunning, deel afwijking bestemmingsplan, ingediend, waarbij een uitgebreide Wabo-procedure moet worden doorlopen. De verwachting is dat de 1e fase vergunning in het 2e kwartaal 2019 verleend kan worden. Daarnaast dient de ontwikkelaar een tweede fase omgevingsvergunning, voor het bouwen aan te vragen. De planning hiervoor is nog niet bekend. De ontwikkelaar laat dit afhangen van de ontwikkeling met de eerste fase omgevingsvergunning. Naast de omgevingsvergunning zal het college eind 2018 gevraagd worden te besluiten over de eventuele verplaatsing van de oude Waaghoofdbrug van deze locatie naar de Haarlemmerweg.

Dieperhout
Project Dieperhout omvat in totaal 140 woningen. Deelplan Agnes-locatie ( 80 woningen) is afgerond. Het deelplan ROC-locatie (60 woningen) wordt begin 2019 afgerond. De bouw hiervan is gestart per 1 april 2017.

De woningen zijn vanaf juli 2018 tot en met november 2018 opgeleverd. De openbare ruimte is eind 2018 door de bouwer-ontwikkelaar in zijn geheel opgeleverd. Naar verwachting zal begin 2019 de overdracht aan Stedelijk Beheer voltooid worden.

Haagse Schouwweg 16
Het project voor de bouw van de woontoren aan de Ommedijkseweg in de Stevenshof gaat niet door. Na vaststelling van de Leidse omgevingsvisie 2040 wordt bekeken welke ontwikkeling op deze locatie mogelijk en wenselijk is, en met welk volume. Indien kansrijk wordt het project dan weer opgestart.

Haagwegkwartier-west
Project Haagwegkwartier kent nog twee deellocaties: Islamitisch Centrum en de Noordelijke Sportvelden. De tussenliggende ROC-locatie Toussaintkade was ook een deellocatie, maar eerder is besloten deze locatie uit de grondexploitatie te halen en tijdelijk te verhuren ten behoeve van studentenhuisvesting op basis van de Leegstandswet. In 2017 zijn de mogelijkheden verkend om, middels het faciliteren van een marktinitiatief van ontwikkelaar ’Steenvlinder’ , de locatie en de bestaande gebouwen te laten herontwikkelen tot zelfbouwkavels, kluswoningen en kluskavels. Hiermee wordt invulling gegeven aan de wens om meer zelfbouw in Leiden te ontwikkelen. Dit initiatief bevat tevens het mogelijk maken van zelfbouw voor en door statushouders. Inmiddels is voor de locatie Toussaintkade de bestemmingsplanprocedure gestart. Eind 2018 worden vergunningen aangevraagd om de locatie zogenaamd klusrijp te maken. De bestaande bebouwing wordt getransformeerd voor 50 woningen. Steenvlinder maakt de bebouwing gereed om in te klussen. Begin 2019 start de verkoop van de woningen. Ook de nieuwbouwkavels zullen vanaf dat moment in de verkoop worden gebracht. In de bestaande bebouwing wordt ook ruimte geboden aan in Leiden woonachtige statushouders om hier een woning te betrekken.

Het Islamitisch Centrum is begin 2018 opgeleverd en in gebruik genomen. De 155 grondgebonden eengezinswoningen en de drie appartementencomplexen op de Noordelijke Sportvelden zijn inmiddels opgeleverd. Topaz is in 2017 gestart met de realisatie van 72 zorgeenheden. Oplevering van de Topaz Lakenhof is naar verwachting eind 2018. De gemeente is inmiddels gestart met het woonrijpmaken van het resterende openbaar gebied van de Noordelijke Sportvelden. Begin 2019 is de inrichting gereed en het project afgerond.

Herontwikkeling 50 KV station
Voor de herontwikkeling van het markante voormalige 50KV-station, door Portaal verkocht aan een ontwikkelaar, is eind 2017 de omgevingsvergunning afgegeven voor de transformatie van een trafostation naar 30 loftwoningen met een parkeerkelder. Na de afzet van deze woningen in de markt is de bouw gestart en worden deze woningen in 2018 nog opgeleverd. Daarna zal het aangrenzende gebied, dat eigendom is en blijft van Liandon, definitief worden ingericht, inclusief de beloofde sportvoorziening. Dat werk moet begin 2019 worden afgerond.

Lammenschansdriehoek (vh Lammenschanspark)
Vanaf 2013 is gestart met de gefaseerde bouw van de Leidse Schans. In totaal zijn in 2015 210 starterswoningen (koop en huur), 580 studentenwoningen en 590m2 BVO commerciële ruimte (detailhandel en horeca) opgeleverd. De bouw van 664 studentenwoningen, 424 starterwoningen is eind 2017 gestart. In het Kanaalpark is vanaf 2015 gestart met de transformatie van twee leegstaande kantoorgebouwen naar huurappartementen. Naar verwachting zal eind 2018 op drie locaties de nieuwbouw starten van totaal circa 180 huurappartementen. De bouw van de Bètatoren, een woontoren met 134 huurappartementen en 485 m2 commerciële ruimte op de kop van het Bètaplein, zal eind 2018 opgeleverd worden. Naar verwachting zal in de eerste helft van 2019 Bètaplein Fase 2 worden gerealiseerd. In 2018/2019 zullen de bestemmingsplanprocedures doorlopen worden voor de nieuwbouwprojecten op de voormalige locaties van Avery Danisson en AKB Longs aan de Lammenschansweg.

LEAD
Ontwikkelaar RED Company heeft bij de gemeente haar interesse kenbaar gemaakt om aan de Willem de Zwijgerlaan in het gebied Nieuw Leyden, ter plaatse van de deels voormalige eigendommen van KPN en Monuta, een woongebouw te realiseren. Daartoe heeft RED Company – zonder dat daar een verzoek van de gemeente aan ten grondslag ligt (“initiatief derde”) het projectinitiatief “LEAD, Grootstedelijk wonen in Leiden” opgesteld en aan de gemeente gepresenteerd. Het studiedocument omvat – kort samengevat – een schetsontwerp voor een woongebouw met een getrapte onderbouw en een bovenbouw bestaande uit drie torens, waarvan één solitair, een ondergrondse parkeergarage, ondersteunende en maatschappelijke voorzieningen in de plint en een parkachtige herinrichting van de directe woonomgeving. Het beoogde woonprogramma heeft in de fase van schetsontwerp een omvang van circa 550 woningen, waarvan tenminste 25 % sociale huurwoningen. Naast het substantiële toe te voegen woonprogramma, biedt het projectinitiatief 7 beloften, te weten: i) gelijke kansen voor iedereen, ii) divers woningaanbod, iii), een duurzame woonomgeving, iv) aandacht voor mobiliteit, v) strategisch geplaatste voorzieningen, vi) een hoogwaardig stadspark en vii) minimale hinder door zon, zicht en wind. Bij de uitwerking van het planinitiatief neemt RED Company deze beloftes nadrukkelijk in acht.

Het projectinitiatief LEAD is in strijd met het vigerende bestemmingsplan vanwege het overschrijden van de bouwgrenzen en de maximale bouwhoogtes. Teneinde het projectinitiatief te kunnen realiseren dient (dus) een nieuw bestemmingsplan in procedure gebracht te worden. Alvorens dit te kunnen doen dient door het college en de gemeenteraad de nota van uitgangspunten, waarin het nieuwe kader voor de ontwikkeling van het projectinitiatief is opgenomen vastgesteld te worden. Om te komen tot de nieuwe ontwikkelkaders is in het derde kwartaal van 2018 een uitvoerig participatieproces doorlopen en is het projectinitiatief nader op ruimtelijke uitvoerbaarheid onderzocht en getoetst. In 2019 kan indien de nota van uitgangspunten is vastgesteld het ontwerp verder worden uitgewerkt, een volgende stap in het participatieproces gezet worden en de start van de bestemmingsplanprocedure voorbereid worden.

Nieuweroord
Voor het project Nieuweroord is voorjaar 2015 een Kaderbesluit vastgesteld. Aansluitend daarop is najaar 2015 het Ambitiedocument vastgesteld door de raad. Na vaststelling van het Ambitiedocument is een marktselectieprocedure doorlopen om een marktpartij te selecteren, die de locatie binnen de kaders van het Kaderbesluit en het Ambitiedocument ontwikkelt. Medio 2016 is deze marktpartij geselecteerd. Op de locatie worden 87 appartementen, waaronder 16 appartementen in de categorie middel dure huur (maximaal 12.000m2 BVO), gerealiseerd. In september 2016 heeft de raad een uitvoeringsbesluit voor de locatie Nieuweroord genomen. In 2017 is de bestemmingsplanprocedure doorlopen, het ontwerp voor de woningen uitgewerkt van schetsontwerp naar definitief ontwerp. In 2018 is de omgevingsvergunning verleend. De bouw is gestart na de zomer van 2018.

Onderzoek nieuwbouw Universiteit Leiden Witte Singel / Doelencomplex
Leiden heeft met haar universiteit, bibliotheken en musea een zeer sterke positie in de nationale en internationale Geesteswetenschappen. De Universiteit Leiden en gemeente willen die positie verder uitbouwen door de verschillende onderdelen en partners van de Faculteit der Geesteswetenschappen te huisvesten in een geheel van nieuwe gebouwen, de Humanities Campus. De ontwikkeling van een krachtige, mondiaal onderscheidende faculteit Geesteswetenschappen versterkt de toekomst van de stad als sterke, internationale Kennisstad. Daarbij is er aandacht voor de aansluiting van het gebied op de binnenstad, levendigheid, meer interactie met de omgeving en toegankelijkheid van de campus voor ander gebruik en andere functies. De Humanities Campus moet een aanwinst zijn voor de stad Leiden.

Op 6 juli 2017 is de vervolgaanpak voor de ontwikkeling van het stedenbouwkundig model tot een stedenbouwkundig plan Humanities Campus vastgesteld door de raad. Toen is ook besloten dat de gemeente de regie op het participatietraject van de Universiteit Leiden overneemt en dat zij samen met de universiteit werkt aan een stedenbouwkundigplan en beeldkwaliteitsplan Humanities Campus.

In het eerste kwartaal van 2018 is de gemeente gestart met het participatietraject voor de ontwikkeling van een stedenbouwkundigplan en beeldkwaliteitsplan Humanities Campus. Dit wordt georganiseerd middels klankbordgroepen. Naar verwachting is dit traject afgerond in het laatste kwartaal van 2018 en worden de plannen daarna de besluitvorming ingebracht. In het eerste kwartaal van 2019 zal het stedenbouwkundigplan en beeldkwaliteitsplan Humanities Campus aan de raad voorgelegd worden ter besluitvorming.

Oude Rijnlocatie
Medio 2017 is het kaderbesluit voor de locatie vastgesteld, waarna begin 2018 de verkooptender is opgestart. Medio 2018 is de winnaar van de tender bekend geworden en de bestemmingsplanprocedure opgestart. In de tussentijd wordt het ontwerp voor de locatie door de ontwikkelaar verder uitgewerkt tot een definitief plan. In 2019 zal na vaststelling van het bestemmingsplan de omgevingsvergunning verleend worden en kunnen, na levering van de grond, de werkzaamheden van start gaan. Geplande oplevering zal eind 2020 of begin 2021 zijn.

Paardenwei
De locatie Paardenwei is een onbebouwde kavel aan de Haagse Schouwweg - Plesmanlaan. De locatie is gelegen aan de westelijke entree van de stad. In de Structuurvisie Leiden 2025 wordt de Plesmanlaan als stadsentree benoemd, waarbij de toekomstige bebouwing zich zal gaan richten naar de Plesmanlaan. Ook wordt in de structuurvisie een beschrijving gegeven van de Paardenwei als gemengd gebied, met ruimte voor wonen, hotels en andere voorzieningen. Een nadere invulling voor de stadsentree is (nog) niet gemaakt. Vanwege het belang van de Paardenwei voor de stadsentree en met het oog op de diverse ontwikkelingen in de omgeving ervan, wordt een programmatische en stedenbouwkundige visie opgesteld. Deze visie en een voorstel voor de ontwikkeling van de Paardenwei, zullen ter vaststelling aan het bestuur worden voorgelegd. Op basis daarvan kan een samenhangende en kwalitatief hoogwaardige ontwikkeling van de westelijke entree van Leiden mogelijk gemaakt worden.

Rijndijk / hoek Haagsche Schouwweg
Project Rijndijk omvat 6 grondgebonden woningen en een appartementencomplex met 26 appartementen waarvan in 2018 de ruimtelijke procedure doorlopen gaat worden, waarna met de bouw kan worden begonnen. Voor de Rijndijk is een aanvraag omgevingsvergunning in procedure, hiervoor wordt een uitgebreide Wabo-procedure doorlopen. Deze procedure zal naar verwachting in het vierde kwartaal van 2018 worden afgerond. Op 12 juli 2018 heeft het college de contracten voor de anterieure, gronduitgifte en planschade overeenkomsten goedgekeurd, waarmee de ambtelijke plankosten voor het project gedekt zijn.

Turkoois
Naar verwachting zal in het eerste deel van 2019 het bestemmingsplan voor Turkoois met ca. 100 – 150 woningen worden vastgesteld, waarna de start bouw kan worden voorbereid.

Uitvoeringprogramma Zeeheldenbuurt, ontwikkeling van de locatie Dolfijn/Schippertje/Oosterhof (project 6)
Project Dolfijn ’t Schippertje betreft de verkoop en herontwikkeling van gemeentelijk eigendom. Hierbij wordt voor de programmatische invulling van de locatie nauw samengewerkt met vertegenwoordigers uit de Zeeheldenbuurt. In 2018 is een selectieprocedure gestart voor de verkoop van de locatie. Deze procedure wordt naar verwachting begin 2019 afgerond waarna er een uitvoeringsbesluit aan de gemeenteraad voorgelegd wordt. Dit is conform de toezegging aan de raad bij brief van 17 april 2018, kenmerk Z/18/1249904, betreffende aanpassing planprocesproject Dolfijn – ’t Schippertje/Zeeheldenbuurt

Van Vollenhovenkade
Op 30 juni 2017 is aan de ontwikkelaar een omgevingsvergunning verleend voor het realiseren van 2 appartementengebouwen met in totaal 69 appartementen met parkeergarages aan de Van Vollenhovenkade. Er zijn in het najaar van 2017 circa 500 bezwaarschriften ingediend op de omgevingsvergunning voor het bouwplan. De omgevingsvergunning is door het college in bezwaar herroepen en geweigerd op 16 januari 2018. Bij de weigering is vastgesteld dat onder meer het bouwplan van de ontwikkelaar niet voldeed aan het Bouwbesluit. De ontwikkelaar heeft het bouwplan voordat het besluit op bezwaar werd genomen, niet aangepast, hoewel hij tevoren op de strijdigheid is geattendeerd. Op 18 januari 2018 heeft het college besloten tot het ontbinden van de koop- en de uitvoeringsovereenkomsten met de ontwikkelaar van dit bouwplan. De eerder afgegeven vergunning uit 2012 voor de bouw van een ouder bouwplan met 39 appartementen, welke de gemeente aan zichzelf had verleend voor de realisatie waarvan de ontwikkelaar afzag, is tevens ingetrokken.

De bouwer-ontwikkelaar heeft de gemeente in mei 2018 aansprakelijk gesteld voor, de zijns inziens, geleden schade. De 5 nieuwbouwwoningen aan de Du Rieustraat behoren ook tot deze overeenkomst met de bouwer-ontwikkelaar. In juni 2018 is dat bouwplan naar behoren afgerond en afgerekend met de ontwikkelaar.

Vastgoed Energiepark & Scheltema-complex (Watergasfabriek)
Het college heeft op 2 juni 2017 een intentieovereenkomst gesloten met de Meyer Bergman Erfgoed Groep (MBEG). MBEG heeft op eigen initiatief een voorstel gemaakt voor de herontwikkeling van het totale complex van het Energiepark en het Scheltema-complex. In het voorstel staan cultuur, creativiteit en duurzaamheid voorop en wordt een kwaliteitsimpuls gegeven aan het Cultuurkwartier en het Singelpark. Ondertussen is er een burgerinitiatief opgestart dat een alternatief plan voor de herontwikkeling voorstelt. In dit plan ligt de focus op woningbouw. Met het hebben ontvangen van twee plannen, is het nodig dat de gemeente de gedragen uitgangspunten voor de herontwikkeling bepaalt. Dit gaat in de komende periode plaatsvinden. Ook de juridische, ruimtelijke en financiële effecten worden daarbij in ogenschouw genomen. Vervolgens wordt, onder gemeentelijk regie en in nauw overleg met initiatiefnemers en “stad”, toegewerkt naar een vertaling ervan in een haalbaar en uitvoerbaar plan. Het beoogd resultaat is uiteindelijk dat de panden en het gebied zich in de komende jaren stapsgewijs gaan ontwikkelen door middel van het herstellen van (industrieel) erfgoed en het toevoegen van eigentijds programma.

Prestatie 6C2.1 Toezien en handhaven op onrechtmatige bewoning
In samenwerking met de woningcorporaties wordt toegezien op het rechtmatig gebruik van huurwoningen. De beschikbaarheid van de woningvoorraad aan huurwoningen wordt hiermee onder andere bewaakt.

Prestatie 6C3.1 Kooiplein
Het project Kooiplein e.o. is een speerpunt binnen het WOP Noord. In het verlengde hiervan heeft de gemeente in 2010 met de marktpartij Proper-Stok/Heijmans en woningbouwcorporatie de Sleutels (verenigd in een CV) een raamovereenkomst gesloten t.b.v. de planvorming en de realisatie van het project. Deelgebieden 3, 4A en5 zijn in gebruik genomen. Hierin zijn marktwoningen, sociale huurwoningen, twee openbare parkeergarages, winkels, waaronder twee supermarkten en een openbaar dakpark, gerealiseerd. De realisatie van deelgebied 4B is in 2018 van start gegaan en de verwachting is dat de woningen eind dit jaar worden opgeleverd.

De planvorming voor de deelgebieden die gelegen zijn ten noorden van de Willem de Zwijgerlaan vindt in nauw overleg met de projectorganisatie van de Leidse Ring Noord plaats. De invloed van de Leidse Ring Noord op dit gebied is dusdanig dat het van belang is de plannen integraal af te stemmen om te borgen dat de beoogde doelen vanuit het project Kooiplein bereikt worden. Dit betekent dat de planvorming meer tijd vergt. Aanvullend op de planvorming zal het college met de ontwikkelende marktpartij in overleg treden om het Beleidsakkoord 2018 – 2022 ‘Samen maken we de stad’ in de ontwikkeling mee te nemen. In de loop van 2019 wordt een geactualiseerd kaderbesluit voor de deelgebieden aan de noordelijke kant van de Willem de Zwijgerlaan (deelgebied 1 en 2) voorgelegd.

Prestatie 6C3.2 Groenoordhallen e.o.
Gemeente en Ymere hebben in 2018 procesafspraken gemaakt hoe het tenderproces voor een overdracht aan een derde marktpartij te organiseren. Het college zal met de ontwikkelende marktpartij in overleg treden om het het Beleidsakkoord 2018 – 2022 ‘Samen maken we de stad’ in de ontwikkeling mee te nemen. Een gunning aan een nieuwe ontwikkelende partij wordt in 2019 verwacht waarna deze partij aan de slag kan met de planontwikkeling.

Prestatie 6C3.3 Oude Kooi
Voor de aanpak van haar 572 woningen in de Oude Kooi heeft De Sleutels in 2009 een gebiedsaanpak vastgesteld. Dit plan behelst een gemengde aanpak van groot onderhoud, renovatie en deels nieuwbouw. De Sleutels stelt een renovatieplan voor de Centrale Blokken op, voor 127 woningen en 3 winkels. In het najaar van 2018 zal een samenwerkingsovereenkomst tussen de gemeente en de Sleutels gesloten worden, met het doel om de recent door de gemeente opgeknapte openbare ruimte en rioleringen in de Oude Kooi, veilig te stellen voor eventuele schade en opbreking als gevolg van de uitvoering van het renovatieplan. De uitvoering van de renovatie is gepland vanaf april 2019.

Prestatie 6C3.4 Programmasturing WOP Leiden Noord
De programmasturing voor het wijkontwikkelingsprogramma Leiden Noord zal tot 2020 nog beperkt voort blijven bestaan. Er zijn nog een aantal sociale projecten die doorlopen. Ook wordt nog aan diverse bouw- en openbare ruimteprojecten gewerkt. De sturing richt zich op het afstemmen van de werkzaamheden en het continueren van de communicatie met bewoners.

Effectindicatoren bij 6C Wonen

Effectindicator

Realisatie

Streefwaarden

Bron

2019

2020

2021

2022

Doel 6C1 Hogere kwaliteit en toename van de woningvoorraad

6C1.a Toename aantal huurwoningen (incl. studentenwoningen)

1.193 (2015)
930 (2016)
702 (2017)

996

658

709

421

Nieuwbouwmonitor

6C1.b Toename aantal koopwoningen

380 (2015)
377 (2016)
250 (2017)

117

105

96

22

Nieuwbouwmonitor

6C1.c Aantal vernietigde woningen

281 (2015)
393 (2016)
156 (2017)

74

125

-

-

Nieuwbouwmonitor

6C1.d Gemiddelde WOZ waarde

€ 202.000 (2015)
€ 209.000 (2016)
€ 218.000 (2017)

-

-

-

-

CBS*
(wsjg - BBV)

6C1.e Nieuw gebouwde woningen per 1.000 woningen

5,9 (2013)
1,6 (2014)
21,6 (2015)

-

-

-

-

CBS*
(wsjg - BBV)

6C1.f Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden

€ 566 (2016)
€ 572 (2017)
€ 573 (2018)

-

-

-

-

COELO*
(wsjg - BBV)

6C1.g Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden

€ 752 (2016)
€ 760 (2017)
€ 765 (2018)

-

-

-

-

COELO*
(wsjg - BBV)

Doel 6C3 Beter leefklimaat in Leiden Noord

6C3.a Rapportcijfer woonomgeving Leiden Noord

6,5 (2013)
6,9 (2015)
6,8 (2017)

6,9

-

-

-

Veiligheidsmonitor

* Het herziene Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) 2015 stelt een aantal indicatoren voor alle gemeenten verplicht. Deze zijn te herkennen aan de aanduiding (wsjg.nl - BBV) bij de bron. Dit verwijst naar de plek waar alle indicatoren voor alle gemeenten te vinden zijn: www.waarstaatjegemeente.nl. Gemeenten zijn verplicht de bron te hanteren die daar aangegeven staat. Dat maakt vergelijking tussen gemeenten mogelijk. Vanwege deze wettelijk opgelegde werkwijze zien we af van het opnemen van streefwaarden.

Een overzicht van realisatie- en streefwaarden van de indicatoren (ook uit vorige begrotingen) staat op LeideninCijfers.